อิมินา สักกาเรนะ พุทธัง ปูเชมิ หรือ อะภิปูชะยามิ ใช้บทไหนดี?
หลายคนอาจสังเกตว่า หนังสือสวดมนต์แต่ละเล่มใช้บทบูชาพระพุทธเจ้าไม่เหมือนกัน เช่น
อิมินา สักกาเรนะ พุทธัง ปูเชมิ
หรือ
อิมินา สักกาเรนะ พุทธัง อะภิปูชะยามิ
จึงเกิดคำถามว่า บทใดถูกต้องกว่า?
คำตอบคือ ทั้งสองบทใช้ได้ แต่เป็นการใช้คำกริยาที่ต่างกัน และมีที่มาคนละแนว
ความหมายของ "อิมินา สักกาเรนะ"
คำว่า
อิมินา สักกาเรนะ
แปลว่า
"ด้วยเครื่องสักการะนี้" หรือ "ด้วยเครื่องบูชานี้"
โดยแยกศัพท์ได้ดังนี้
- อิมินา (iminā) = ด้วยสิ่งนี้
- สักกาเรนะ (sakkārena) = ด้วยเครื่องสักการะ, ด้วยเครื่องบูชา
เมื่อเติมกรรมและกริยา จึงกลายเป็นประโยคสมบูรณ์ เช่น
อิมินา สักกาเรนะ พุทธัง ปูเชมิ
ข้าพเจ้าขอบูชาพระพุทธเจ้าด้วยเครื่องสักการะนี้
คำว่า "ปูเชมิ" หมายถึงอะไร
ปูเชมิ (Pūjemi) มาจากคำกริยา ปูเชติ (Pūjeti) แปลว่า
บูชา เคารพ สักการะ
ดังนั้น
พุทธัง ปูเชมิ
จึงหมายถึง
"ข้าพเจ้าขอบูชาพระพุทธเจ้า"
หากสวดเป็นหมู่ มักเปลี่ยนเป็น
พุทธัง ปูเชมะ
แปลว่า
"พวกเราขอบูชาพระพุทธเจ้า"
แล้ว "อะภิปูชะยามิ" คืออะไร
อีกสำนวนหนึ่งที่พบในหนังสือสวดมนต์ไทย คือ
อิมินา สักกาเรนะ พุทธัง อะภิปูชะยามิ
คำว่า
อะภิปูชะยามิ (Abhipūjayāmi)
ประกอบด้วย
- อภิ (abhi-) = ยิ่ง, เฉพาะหน้า, อย่างสูง
- ปูชะ (pūjā) = การบูชา
- ยามิ = ข้าพเจ้ากระทำ
จึงมีความหมายว่า
"ข้าพเจ้าขอน้อมบูชาอย่างยิ่ง"
หรือ
"ข้าพเจ้าขอถวายความเคารพอย่างสูง"
คำว่า อภิ- ช่วยเพิ่มน้ำหนักของความเคารพ แต่ไม่ได้เปลี่ยนสาระสำคัญของการบูชา
แล้วควรใช้บทไหนดี?
หากพิจารณาตามหลักภาษาบาลี
- ปูเชมิ เป็นคำกริยาที่ตรงไปตรงมา ใช้หมายถึง "ข้าพเจ้าบูชา"
- อะภิปูชะยามิ เป็นคำที่มีความหมายเข้มขึ้น คือ "ข้าพเจ้าขอน้อมบูชาอย่างยิ่ง"
ทั้งสองรูปมีความหมายถูกต้อง และไม่ขัดกัน
ความแตกต่างอยู่ที่ ธรรมเนียมการใช้
- หนังสือบาลีและคำแปลจำนวนมากนิยมใช้ ปูเชมิ
- หนังสือสวดมนต์ของไทยหลายสำนักนิยมใช้ อะภิปูชะยามิ เพื่อให้ถ้อยคำมีความนอบน้อมและสง่างามยิ่งขึ้น
จึงไม่อาจกล่าวได้ว่ารูปหนึ่งถูกและอีกรูปหนึ่งผิด
สิ่งสำคัญกว่าถ้อยคำ
พระพุทธศาสนาสอนว่า การบูชาที่ประเสริฐ มิใช่อยู่ที่ถ้อยคำเพียงอย่างเดียว แต่อยู่ที่จิตใจที่ประกอบด้วยศรัทธา ความเคารพ และการปฏิบัติตามพระธรรม
ไม่ว่าจะกล่าวว่า
พุทธัง ปูเชมิ
หรือ
พุทธัง อะภิปูชะยามิ
หากเปล่งออกมาด้วยจิตที่เลื่อมใส ก็ล้วนเป็นการน้อมระลึกถึงพระพุทธคุณอันประเสริฐเช่นเดียวกัน
สรุป
| บทสวด | ความหมาย |
|---|---|
| อิมินา สักกาเรนะ พุทธัง ปูเชมิ | ข้าพเจ้าขอบูชาพระพุทธเจ้าด้วยเครื่องสักการะนี้ |
| อิมินา สักกาเรนะ พุทธัง ปูเชมะ | พวกเราขอบูชาพระพุทธเจ้าด้วยเครื่องสักการะนี้ |
| อิมินา สักกาเรนะ พุทธัง อะภิปูชะยามิ | ข้าพเจ้าขอน้อมบูชาพระพุทธเจ้าด้วยเครื่องสักการะนี้ |
ทั้งสามสำนวนมีความหมายสอดคล้องกัน ต่างกันเพียงรูปคำกริยาและระดับของถ้อยคำที่ใช้ตามธรรมเนียมการสวดของแต่ละสำนัก
📖 หนังสือสวดมนต์ที่อยากแนะนำ
พุทธมนต์ จาก พุทธกาล