บทพาหุงมหากา
Phahung Mahaka (พุทธชัยมงคลคาถา)
บทนี้กล่าวถึงชัยชนะ 8 ครั้งของพระพุทธเจ้าเหนืออุปสรรคและศัตรูต่างๆ ด้วยธรรมะแต่ละข้อ
ไม่ใช่ด้วยกำลัง เชื่อกันว่าการสวดระลึกถึงชัยชนะเหล่านี้จะช่วยเสริมกำลังใจให้ผ่านพ้นอุปสรรคไปได้เช่นกัน
พาหุง สะหัสสะมะภินิมมิตะสาวุธันตัง
ค๎รีเมขะลัง อุทิตะโฆระสะเสนะมารัง
ทานาทิธัมมะวิธินา ชิตะวา มุนินโท
ตันเตชะสา ภะวะตุ เต ชะยะมังคะลานิ
ค๎รีเมขะลัง อุทิตะโฆระสะเสนะมารัง
ทานาทิธัมมะวิธินา ชิตะวา มุนินโท
ตันเตชะสา ภะวะตุ เต ชะยะมังคะลานิ
คำแปล: พระพุทธเจ้าผู้เป็นใหญ่ ได้ทรงเอาชนะพญามารผู้เนรมิตแขนตั้งพัน ถืออาวุธครบมือ ขี่ช้างครีเมขละ มาพร้อมกับกองทัพมารซึ่งส่งเสียงขู่ร้องน่ากลัว ด้วยธรรมวิธีมีทานบารมี เป็นต้น ขอชัยมงคลทั้งหลายจงมีแก่ท่าน ด้วยเดชแห่งพระพุทธชัยมงคลนั้น
มาราติเรกะมะภิยุชฌิตะสัพพะรัตติง
โฆรัมปะนาฬะวะกะมักขะมะถัทธะยักขัง
ขันตีสุทันตะวิธินา ชิตะวา มุนินโท
ตันเตชะสา ภะวะตุ เต ชะยะมังคะลานิ
โฆรัมปะนาฬะวะกะมักขะมะถัทธะยักขัง
ขันตีสุทันตะวิธินา ชิตะวา มุนินโท
ตันเตชะสา ภะวะตุ เต ชะยะมังคะลานิ
คำแปล: พระพุทธเจ้าผู้เป็นใหญ่ ได้ทรงเอาชนะอาฬวกยักษ์ผู้ดุร้าย ดื้อรั้น ดำรงจิตมั่นคง ที่ได้เข้ามารบยิ่งกว่าพญามารตลอดคืนรุ่ง ด้วยวิธีทรมานอันดีคือพระขันติบารมี ขอชัยมงคลทั้งหลายจงมีแก่ท่าน ด้วยเดชแห่งพระพุทธชัยมงคลนั้น
นาฬาคิริง คะชะวะรัง อะติมัตตะภูตัง
ทาวัคคิจักกะมะสะนีวะ สุทารุณันตัง
เมตตัมพุเสกะวิธินา ชิตะวา มุนินโท
ตันเตชะสา ภะวะตุ เต ชะยะมังคะลานิ
ทาวัคคิจักกะมะสะนีวะ สุทารุณันตัง
เมตตัมพุเสกะวิธินา ชิตะวา มุนินโท
ตันเตชะสา ภะวะตุ เต ชะยะมังคะลานิ
คำแปล: พระพุทธเจ้าผู้เป็นใหญ่ ได้ทรงเอาชนะช้างตัวประเสริฐชื่อ นาฬาคิรี ซึ่งกำลังมัวเมาตกมันอย่างหนัก ดุร้ายดั่งไฟป่า ดั่งจักรกรด หรือดั่งอัคนีบาต (สายฟ้า) ด้วยการรดลงด้วยน้ำคือพระเมตตาบารมี ขอชัยมงคลทั้งหลายจงมีแก่ท่าน ด้วยเดชแห่งพระพุทธชัยมงคลนั้น
อุกขิตตะขัคคะมะติหัตถะสุทารุณันตัง
ธาวันติโยชะนะปะถังคุลิมาละวันตัง
อิทธีภิสังขะตะมะโน ชิตะวา มุนินโท
ตันเตชะสา ภะวะตุ เต ชะยะมังคะลานิ
ธาวันติโยชะนะปะถังคุลิมาละวันตัง
อิทธีภิสังขะตะมะโน ชิตะวา มุนินโท
ตันเตชะสา ภะวะตุ เต ชะยะมังคะลานิ
คำแปล: พระพุทธเจ้าผู้เป็นใหญ่ ได้ทรงใช้ฤทธิ์ทางใจ เอาชนะจอมโจรจอมโหด คือ องคุลิมาล ผู้ถือดาบเงื้อขึ้น มีความดุร้ายยิ่งนัก วิ่งตามพระองค์ไปตลอดทางระยะทางหนึ่งโยชน์ (16 กิโลเมตร) ขอชัยมงคลทั้งหลายจงมีแก่ท่าน ด้วยเดชแห่งพระพุทธชัยมงคลนั้น
กัตวานะ กัฏฐะมุทะรัง อิวะ คัพภินียา
จิญจายะ ทุฏฐะวะจะนัง ชะนะกายะมัชเฌ
สันเตนะ โสมะวิธินา ชิตะวา มุนินโท
ตันเตชะสา ภะวะตุ เต ชะยะมังคะลานิ
จิญจายะ ทุฏฐะวะจะนัง ชะนะกายะมัชเฌ
สันเตนะ โสมะวิธินา ชิตะวา มุนินโท
ตันเตชะสา ภะวะตุ เต ชะยะมังคะลานิ
คำแปล: พระพุทธเจ้าผู้เป็นใหญ่ ได้ทรงเอาชนะคำกล่าวร้ายอันทุจริตของ นางจิญจมาณวิกา ผู้เอาไม้ผูกท้องทำเป็นเหมือนหญิงมีครรภ์ ใส่ร้ายพระองค์ท่ามกลางหมู่ชน ด้วยวิธีสงบระงับอันงาม คือความสงบใจ ขอชัยมงคลทั้งหลายจงมีแก่ท่าน ด้วยเดชแห่งพระพุทธชัยมงคลนั้น
สัจจัง วิหายะ มะติสัจจะกะวาทะเกตุง
วาทาภิโรปิตะมะนัง อะติอันธะภูตัง
ปัญญาปะทีปะชะลิโต ชิตะวา มุนินโท
ตันเตชะสา ภะวะตุ เต ชะยะมังคะลานิ
วาทาภิโรปิตะมะนัง อะติอันธะภูตัง
ปัญญาปะทีปะชะลิโต ชิตะวา มุนินโท
ตันเตชะสา ภะวะตุ เต ชะยะมังคะลานิ
คำแปล: พระพุทธเจ้าผู้เป็นใหญ่ ผู้สว่างไสวด้วยประทีปคือปัญญา ได้ทรงเอาชนะสัจจกนิครนถ์ ผู้มีจิตมืดบอด ละทิ้งความจริง ยกยกคำโตโต้เถียง หวังจะยกตนข่มผู้อื่น ด้วยการชี้แจงด้วยปัญญาอันโชติช่วง ขอชัยมงคลทั้งหลายจงมีแก่ท่าน ด้วยเดชแห่งพระพุทธชัยมงคลนั้น
นันโทปะนันทะภุชะคัง วิพุธัง มะหิทธิง
ปุตเตนะ เถระภุชะเคนะ ทะมาปะยันโต
อิทธูปะเทสะวิธินา ชิตะวา มุนินโท
ตันเตชะสา ภะวะตุ เต ชะยะมังคะลานิ
ปุตเตนะ เถระภุชะเคนะ ทะมาปะยันโต
อิทธูปะเทสะวิธินา ชิตะวา มุนินโท
ตันเตชะสา ภะวะตุ เต ชะยะมังคะลานิ
คำแปล: พระพุทธเจ้าผู้เป็นใหญ่ ได้ทรงเอาชนะ นันโทปนันทนาคราช ผู้มีความรู้ผิดและมีฤทธิ์มาก โดยโปรดให้พระโมคคัลลานะ พระสาวกผู้เป็นบุตร เนรมิตกายเป็นนาคไปปราบ ด้วยวิธีแสดงอิทธิฤทธิ์สั่งสอน ขอชัยมงคลทั้งหลายจงมีแก่ท่าน ด้วยเดชแห่งพระพุทธชัยมงคลนั้น
ทุคคาหะทิฏฐิภุชะเคนะ สุทัฏฐะหัตถัง
พรัหมัง วิสุทธิชุติมิทธิพะกาภิธานัง
ญาณาคะเทนะ วิธินา ชิตะวา มุนินโท
ตันเตชะสา ภะวะตุ เต ชะยะมังคะลานิ
พรัหมัง วิสุทธิชุติมิทธิพะกาภิธานัง
ญาณาคะเทนะ วิธินา ชิตะวา มุนินโท
ตันเตชะสา ภะวะตุ เต ชะยะมังคะลานิ
คำแปล: พระพุทธเจ้าผู้เป็นใหญ่ ได้ทรงเอาชนะ พกะพรหม ผู้มีฤทธิ์ รุ่งเรืองด้วยความบริสุทธิ์ แต่ถูกมัจจุราชคือทิฐิผิดๆ กัดเอาที่มือ ด้วยวิธีโอสถคือปัญญาญาณ ขอชัยมงคลทั้งหลายจงมีแก่ท่าน ด้วยเดชแห่งพระพุทธชัยมงคลนั้น
เอตาปิ พุทธะชะยะมังคะละอัฏฐะคาถาโย
วาจะโน ทินะทิเน สะระเต มะตันที
หิตวานะเนกะวิวิธานิ จุปัททะวานิ
โมกขัง สุขัง อะธิคะเมยยะ นะโร สะปัญโญ
วาจะโน ทินะทิเน สะระเต มะตันที
หิตวานะเนกะวิวิธานิ จุปัททะวานิ
โมกขัง สุขัง อะธิคะเมยยะ นะโร สะปัญโญ
คำแปล: บุคคลใดมีปัญญา ไม่เกียจคร้าน สวดหรือระลึกถึง พระพุทธชัยมงคลคาถา 8 บทนี้ทุกๆ วัน บุคคลนั้นจะพ้นจากอุปัทวันตรายทั้งหลาย มีความสุข และบรรลุถึงพระนิพพานอันเป็นบรมสุข
ความหมายโดยรวม
พาหุงมหากาไม่ได้เล่าเรื่องชัยชนะด้วยกำลังหรืออิทธิฤทธิ์เพียงอย่างเดียว แต่ชี้ให้เห็นว่าแต่ละชัยชนะของพระพุทธเจ้าเกิดจากธรรมะคนละข้อ — ทาน ขันติ เมตตา ปัญญา ความสงบ — ที่เลือกใช้ให้เหมาะกับสถานการณ์นั้นๆ เป็นบทที่เตือนใจว่าอุปสรรคต่างชนิดกัน ต้องอาศัยธรรมะคนละข้อในการรับมือ ไม่มีสูตรสำเร็จเดียวที่ใช้ได้กับทุกเรื่อง
หมายเหตุ: หากสวดให้ตนเอง ในท่อน "ภะวะตุ เต" สามารถเปลี่ยนเป็น "ภะวะตุ เม" ได้ครับ